Rozwód nie oznacza automatycznego podziału firmy na pół. Znaczenie ma data założenia działalności, źródło finansowania i ustrój majątkowy małżonków. Firma założona po ślubie i rozwijana z majątku wspólnego może być rozliczana przy podziale majątku. Firma sprzed ślubu zwykle należy do majątku osobistego, ale nakłady z małżeństwa mogą podlegać rozliczeniu. Sąd najczęściej nie dzieli samej działalności, lecz ustala wartość składników firmowych.

Czy firma zawsze należy tylko do przedsiębiorcy?

Nie zawsze. Sam wpis jednej osoby do CEIDG nie przesądza jeszcze o wartości majątku firmowego.

Do majątku wspólnego mogą należeć sprzęt, auta, maszyny, towary, wyposażenie biura i środki kupione w czasie małżeństwa.

W praktyce firma zwykle zostaje przy osobie, która ją prowadzi. Drugi małżonek może jednak żądać spłaty.

Kiedy firma wchodzi do majątku wspólnego?

Jeśli działalność powstała po ślubie i była finansowana z dochodów małżonków, jej składniki mogą być rozliczane przy podziale.

Dochody z firmy uzyskane w czasie wspólności majątkowej co do zasady zasilają majątek wspólny.

Rozwód kończy małżeństwo, ale nie zawsze od razu zamyka sprawy majątkowe. Podział majątku często odbywa się w osobnym postępowaniu.

Jak rozlicza się firmę założoną przed ślubem?

Firma założona przed ślubem zwykle należy do majątku osobistego przedsiębiorcy. Nie wyklucza to jednak rozliczenia nakładów. Jeśli w czasie małżeństwa kupiono maszyny, lokal lub auta z majątku wspólnego, trzeba je uwzględnić.

Jak wycenia się działalność gospodarczą?

Wycena obejmuje nie tylko rzeczy materialne. Znaczenie mają również kontrakty, baza klientów, marka, sprzęt, zobowiązania i rentowność.

W przypadku niewielkich firm strony mogą ustalić wartość samodzielnie. W razie istnienia sporu sąd często korzysta z opinii biegłego.

Jak traktuje się kredyty i leasingi?

Przy podziale majątku liczą się aktywa i obciążenia. Auto w leasingu nie jest tym samym, co auto kupione za gotówkę. Rozwód nie usuwa zobowiązań wobec banku, leasingodawcy ani kontrahenta. Jeśli oboje małżonkowie podpisali kredyt lub poręczenie, wierzyciel nadal może żądać spłaty zgodnie z umową.

Czy drugi małżonek może przejąć firmę?

Przy jednoosobowej działalności najczęściej nie dochodzi do przejęcia części firmy przez drugiego małżonka. Sąd zwykle rozlicza wartość składników związanych z działalnością. Przedsiębiorca może dalej prowadzić firmę, a druga strona otrzymać spłatę.

Jak porównać możliwe sytuacje?

Co sprawdzić przed podziałem majątku?

• datę założenia firmy,
• ustrój majątkowy małżonków,
• źródło finansowania zakupów,
• wykaz sprzętu, aut i towarów,
• umowy leasingu i kredytu,
• rachunki firmowe, faktury i księgi,
• zobowiązania wobec kontrahentów.